İş zekası çözümleri ne içerir?

01.01.06
CRMPRO


Meteksan Sistem İş Zekası Grup Yöneticisi Mustafa Ertuş ile röportaj

İş zekası çözümleri aşağıdaki şemadaki modelde görülebileceği gibi ağırlıklı olarak esnek/yönetilen raporlama ve çok boyutlu analiz (OLAP) sistemlerinden oluşmaktadır. Dünya genelinde de en popüler bileşenlerin raporlama ve analiz olduğunu söyleyebiliriz. Bu listeyi uzatmak gerekirse Scorecarding, Dashboarding, Event Lifecycle Management ve sonrasında Data Mining sayılabilir.

Esnek raporlama sistemleri, geleneksel teknik raporlama ürünlerinden farklı olarak rapor yaratımını teknik yetkinliği olması gerekmeyen iş birimlerindeki kullanıcıların sahiplenmesine olanak tanır. Bilgi sistemlerine yük ve bağımlılığı ortadan kaldıran bu tür bir raporlama sisteminde anlık sorgu yaratma, rapor yaratma ve güncelleme self-servis kolaylığında yürütülebilmektedir. Erişim hakkı bulunan raporları kullanıcıların dilediği dilde, formatta (html, pdf, MS Excel vb. ) çalıştırabilmesi ve hatta email yoluyla kendine veya başkalarına düzenli çizelgelerle gönderimini sağlaması ise yaygın kullanım ve verimlilik sağlamaktadır.

Analiz (OLAP) sistemleri ile 80’li yıllardan beri var olan ve “küp teknolojisi” olarak adlandırılan çözümlerdir. Donanım ve yazılım teknolojisindeki gelişmelere paralel olarak yetenekleri artan analiz sistemleri her geçen gün daha fazla kapasitede verinin analizini sağlayabilmektedir.

Kullanım Amacı ve Faydaları

Türkiye pazarına baktığımızda analiz sistemlerinin kullanımında genellikle satış kübüne öncelik verildiğini görmekteyiz.

Kurumun iş alanına bağlı olarak envanter, satınalma, endüstriyel ilişkiler, muhasebe, finans, personel küpleri de tasarlanmakta ve bu iş birimlerindeki kullanıcıların analiz ihtiyaçlarını karşılamaktadır. Finansal kurumlarda kredi kartı işlemlerinin banka, şube ve üye işyeri bakış açılarına göre analizleri için yine farklı küpler tasarlanabilmektedir. Küp kullanımını aşamalarla ilerleten kurumlar daha gelişmiş küp yapılarını mevcut yapıların üzerine oluşturabilmektedir.

OLAP sistemlerinin yararları, trendlerin, anormalliklerin (olağanüstü yüksek ve düşük değerlerin) ve davranışların tespitini sağlamasıdır. Bir sigorta şirketi, öncesinde genel yargılarla birlikte iş yapmaktan memnun olduğunu düşündüğü acentelerin iş zekası sisteminden sonra %30’a yakını ile sözleşmesini sona erdirmiştir.

OLAP ve raporlama sistemleri, birlikte kullanıldığında özet ve detay verilerin analizini tek bir ortamdan ve birbirine geçişli bir yapı içinde sağlayabilmektedir.

Nelere Dikkat Etmeli?

Öncelikle şunu belirtmeliyim ki iş zekası alanındaki önde gelen oyuncular son dönemdeki birleşmeler sonrası stabilize olmuş durumdadır. Müşteri adayları marka listelerini uzun tutmayarak kendilerine zaman kazandırabilirler. İşlevsellik açısından ürünlerin bekleneni yüksek oranda verebildiği bir dönemdeyiz. Farklılığı, teknoloji geçişlerini yakalamak veya takip edebilmekte görebiliriz. SOA (Service Oriented Arhitecture), Web Services, XML gibi teknoloji, bileşen ve protokolleri desteklemek ve teknoloji standartlarından kopmamak çok önemli. Bu hızlı gelişim bazen evrimlerle yakalanamayacak kadar temel değişimleri gerektirdiğinde ürünlerini yeni teknolojilerle baştan aşağı yeniden yazmak gerekebiliyor. Bu çabaya girmiş olan firmaların sağladığı somut teknolojik yararları irdeleyecek kriterleri mutlaka seçimde öncelikle değerlendirmek gerekiyor.

2006 Basında Biz